Mantar bariyer nedir, nerelerde kullanılır?

Mantar bariyer kol bariyerden nasıl ayrılır?

Kol bariyer bir trafik düzenleyicisidir. Sürücüye burada durması gerektiğini söyler, ama kararlı bir sürücü kolu kırıp geçebilir. Mantar bariyer ise çelik bir silindirdir ve zemine derin bir temelle oturur. Kalkık konumdayken aracın geçmesini fiziksel olarak engeller.

Bu yüzden mantar bariyer iki farklı amaçla kullanılır. Birincisi trafik yönetimi: bir yaya caddesine yalnızca belirli saatlerde servis aracı girsin, diğer zamanlarda yol kapalı kalsın. İkincisi güvenlik: bir kamu binasının, elçiliğin ya da kritik bir tesisin önüne aracın hızla yaklaşmasını engellemek.

Mantar bariyer tipleri

Hangi tipin uygun olduğu, bariyerin ne sıklıkla inip kalkacağına ve ne kadar güçlü bir engel olması gerektiğine bağlıdır.

Günde birkaç kez açılan bir servis girişi ile saatte onlarca kez açılan bir otopark girişi aynı mekanizmayı istemez. Sık hareket eden bariyerde motorun ve contaların aşınması hızlanır, bu yüzden üreticinin belirttiği kullanım sınıfına bakılır. Hidrolik modellerde yağ kaçağı ve conta kontrolü, elektromekanik modellerde dişli ve motor kontrolü bakımın parçasıdır. Çap ve yükseklik de seçimi etkiler: kalın ve yüksek gövde hem daha görünür hem daha dayanıklıdır, ama daha derin kazı ister.

• Sabit bollard: zemine gömülü, hareket etmez. Yaya alanını araçlardan kalıcı olarak ayırır.
• Sökülebilir ya da elle indirilen bollard: anahtarla kilidi açılıp çıkarılır ya da zemine indirilir. Nadiren açılacak geçişler için uygundur.
• Yarı otomatik bollard: elle indirilir, kilit açılınca yay ya da gaz pistonla kendiliğinden kalkar.
• Hidrolik otomatik bollard: içindeki hidrolik ünite ile iner ve kalkar. Yoğun kullanımda yaygındır.
• Elektromekanik otomatik bollard: elektrik motoru ve dişli sistemiyle çalışır, hidrolik yağ gerektirmez.

Nerelerde kullanılır?

Belediye meydanları ve yayalaştırılmış çarşı caddeleri en bilinen örnektir. Gündüz araç girişi kapalıdır, sabah erken saatlerde esnafa mal getiren araçlar için bariyer iner. Bu tür kullanımda bariyer kart, kumanda ya da plaka tanımayla açılır ve belirli saat aralıklarına programlanır.

Hastane acil girişleri, adliyeler, valilik ve emniyet binaları, enerji tesisleri ve bazı fabrika sahaları da mantar bariyer kullanır. Bu yerlerde amaç trafik düzeninden çok, araçla yapılabilecek bir saldırıya karşı fiziksel engel koymaktır.

Özel sitelerde mantar bariyer daha az görülür. Çünkü kol bariyere göre maliyeti ve kurulum işi fazladır. Yine de kol bariyerin estetik olarak istenmediği villa sitelerinde ya da yaya ağırlıklı ortak alanların korunmasında tercih edilebilir.

Okul önleri ve park girişleri de değerlendirilebilecek yerlerdir. Okul çıkışında öğrencilerin toplandığı kaldırım kenarına konan sabit bollardlar, kontrolünü kaybeden bir aracın kaldırıma çıkmasını zorlaştırır. Bu tür kullanımda hareketli mekanizmaya gerek yoktur; sabit bollard yeterlidir ve bakım istemez.

Darbe dayanımı ve sertifika

Güvenlik amaçlı kullanılan bollardlar, belirli ağırlıkta bir aracın belirli bir hızla çarpmasına dayanıp dayanmadığına göre test edilir. Uluslararası alanda bu testler için farklı standartlar kullanılır; IWA 14 ve PAS 68 bunlardan bilinenleridir. Yüksek güvenlik gerektiren bir projede üreticiden ilgili test sertifikası istenir.

Her mantar bariyer çarpma testli değildir. Trafik düzeni için üretilen modeller aracı durdurmaya yeterli olmayabilir. Satıcı bariyerin dayanıklı olduğunu söylüyorsa hangi teste göre, hangi araç ağırlığı ve hızında denendiğini yazılı olarak sorun.

Uzman notu: Projede çarpma dayanımı isteniyorsa bunu şartnameye açıkça yazın. Aksi halde görünüşü aynı ama dayanımı çok farklı iki ürün aynı teklif kalemi altında karşılaştırılır.

Kurulum: işin büyük kısmı zeminin altında

Otomatik mantar bariyer, zemine gömülen bir kasanın içine oturur. Kasa için kazı yapılır, beton dökülür ve kasanın altına drenaj hattı bağlanır. Drenaj yoksa yağmur suyu kasada birikir ve hidrolik ya da elektrik aksamını bozar. Kazı öncesinde zeminin altından geçen su, elektrik, doğalgaz ve iletişim hatlarının yeri belirlenmelidir.

Kumanda ve enerji kabloları kasa ile kontrol panosu arasında boruyla taşınır. Kontrol panosu genellikle güvenlik kulübesine ya da bariyerin yakınındaki bir dolaba konur. Bariyerin üstünde araç varken kalkmaması için zemin döngüsü ya da fotosel kullanılır; bariyer kalkarken üzerinde duran bir aracın altına çarpması ciddi hasar verir.

Kalkık bariyerin gece de görünmesi gerekir. Çoğu modelin tepesinde LED aydınlatma ve yansıtıcı bant bulunur. Bariyerin önüne uyarı levhası ve yer işareti konması da sürücülerin bariyeri fark etmesini kolaylaştırır.

Acil durum ve elektrik kesintisi

İtfaiye ve ambulansın bariyerin olduğu yere girebilmesi gerekir. Bu yüzden acil durumda bariyeri hızla indirecek bir yöntem projede baştan tanımlanmalıdır: güvenlik görevlisinin butonu, yangın alarm sisteminden gelen bir sinyal ya da elle indirme düzeneği. Hangi yöntemin uygulanacağı tesisin türüne ve yerel itfaiyenin beklentisine göre değişir, projelendirmede kontrol edilmelidir.

Elektrik kesildiğinde bariyerin hangi konumda kalacağı da bir karardır. Bazı tesisler kesintide bariyerin inmesini (geçişe açık kalmasını), bazıları kalkık kalmasını ister. Akü destekli modeller kesinti sırasında belirli sayıda hareket yapabilir. Hangi konumun seçildiği, güvenlik görevlilerine ve acil durum planına yazılı olarak bildirilmelidir; kesinti anında kimse bariyerin neden kalkık kaldığını tahmin etmeye çalışmamalı.

Fiyatı etkileyen etkenler

Mantar bariyerin maliyeti; tipi, çapı, yüksekliği, çarpma dayanımı, adedi ve zemin işinin zorluğuna göre çok değişir. Sert kaya zeminde kazı, mevcut asfaltın kesilip yeniden yapılması ve drenaj hattının uzunluğu toplam tutarı belirgin biçimde etkiler. Bu yüzden keşif yapılmadan sağlıklı bir rakam verilemez; yerinde inceleme ve yazılı teklif gerekir.

Desa Bilişim, Şanlıurfa'da kurumlar ve tesisler için bariyer ve geçiş kontrol projeleri yürütüyor. Girişinizde mantar bariyerin mi, kol bariyerin mi uygun olduğunu birlikte değerlendirebiliriz.

Sık sorulanlar