Akıllı ev sistemi kurmaya nereden başlanır?

Önce ihtiyacı yazın, sonra cihaz seçin

Akıllı ev, telefondan kontrol edilebilen cihazların toplamıdır. Bu cihazlar bir senaryoyla birbirine bağlandığında işe yarar. Senaryo, bir olay olduğunda başka bir cihazın ne yapacağını tarif eden kuraldır. Gün batınca bahçe ışığının yanması ya da son kişi evden çıkınca klimanın kapanması birer senaryodur.

Vitrinde gördüğünüz bir akıllı ampulle başlamak yerine bir hafta boyunca evde sizi uğraştıran şeyleri not alın. Yatağa girince salonda açık kalan ışık, yaz öğlesi boş evde çalışan klima, gece kalkan çocuk için koridorda karanlık, eve dönerken serin olmayan oda. Bu liste hangi cihazın gerçekten işe yarayacağını gösterir. Listede yer almayan bir cihaz, bir süre sonra çekmecede unutulur.

Listeyi ev halkıyla birlikte yapın. Sizin için önemli olan uzaktan klima kontrolü, evde yaşlı bir aile büyüğü için gece tuvalete giderken yanan bir koridor ışığından daha az değerli olabilir. Öncelik sırası belli olduğunda bütçe de doğru yere harcanır. Hangi işin otomatik olmasını, hangisinin yalnız telefondan kontrol edilmesini istediğinizi de ayırın; her şeyin kendiliğinden çalışması herkesin hoşuna gitmeyebilir.

Altyapı kontrolü: Wi-Fi ve elektrik

Akıllı cihazların çoğu kablosuz çalışır. Evin her köşesinde güçlü Wi-Fi yoksa en pahalı cihaz bile bağlantıyı kaybeder ve uygulamada çevrimdışı görünür. Şanlıurfa'daki kalın duvarlı müstakil evlerde ve çok katlı villalarda tek modem çoğu zaman yetmez. Önce kapsamayı ölçün, gerekirse erişim noktası ya da mesh sistem ekleyin.

Elektrik tarafında en sık karşılaşılan sorun nötr hattıdır. Eski tesisatlarda ışık anahtarı kutusuna yalnız faz ve lamba hattı gelir. Pek çok akıllı anahtar sürekli çalışmak için nötr hattına ihtiyaç duyar. Nötrsüz çalışan modeller de vardır ama seçenek azdır ve bazı LED lambalarla titreme yapabilir. Akıllı anahtar almadan önce kutunun içine bir elektrikçiye baktırın.

Anahtar kutusunun derinliği de önemlidir. Akıllı anahtarların gövdesi klasik anahtardan büyüktür ve sığ kutulara sığmayabilir. Klimayı ya da su ısıtıcıyı akıllı prizle kontrol edecekseniz prizin taşıyabileceği akımın cihazın gücüne yettiğini de kontrol edin.

Uzman notu: Tadilat ya da yeni inşaat aşamasındaysanız her anahtar kutusuna nötr hattı çektirin ve televizyon, modem, kamera gibi noktalara ağ kablosu bırakın. Duvar kapandıktan sonra bu iş birkaç kat zahmetli olur.

Protokol ve ekosistem nedir, neden önemli?

Protokol, cihazların birbiriyle hangi dilde konuştuğudur. Wi-Fi cihazlar doğrudan modeme bağlanır. Zigbee ve Z-Wave cihazlar düşük enerjiyle çalışır, kendi aralarında bir ağ kurar ve bir merkez cihaza (hub) bağlanır. Matter, farklı markaların birlikte çalışması için geliştirilen ortak bir standarttır. Kablolu tarafta ise KNX gibi binaya baştan döşenen sistemler vardır.

Ekosistem, cihazları yöneten uygulama ve merkezdir. Farklı markalardan gelişigüzel alınan cihazlar, her biri ayrı uygulamada kalan dağınık bir yapı oluşturur. Sabah perdeyi bir uygulamadan, ışığı başka birinden, klimayı üçüncüsünden açmak kimsenin işine yaramaz. Başlamadan önce bir ekosistem seçin ve sonraki cihazları onunla uyumlu olanlar arasından alın.

Hangi cihazlarla başlamalı?

Küçük başlamak hem bütçeyi hem öğrenme sürecini yönetilebilir tutar. Aşağıdaki cihazlar çoğu evde ilk adım için uygundur, çünkü kurulumları kolaydır ve faydaları ilk haftada görülür.

• Salon ve koridor için akıllı anahtar ya da akıllı ampul.
• Klima, ısıtıcı ya da su ısıtıcı için zamanlanabilir akıllı priz.
• Kapı ve pencere açıldığında bildirim gönderen kontak sensörü.
• Banyo ve mutfak için su baskını sensörü.
• Kombiyi uzaktan yönetmek için akıllı oda termostatı.
• Koridorda gece yolu aydınlatan hareket sensörü.

İnternet kesilince ne olur?

Bazı akıllı cihazlar her komut için üreticinin bulut sunucusuna bağlanır. İnternet kesildiğinde ya da üretici hizmeti durdurduğunda bu cihazlar uygulamadan kontrol edilemez. Yerel kontrol destekleyen sistemlerde ise senaryolar evdeki merkez cihazda çalışır ve internet olmasa da ışıklar yanmaya devam eder.

Seçim yaparken duvardaki anahtarın her durumda çalışmasına dikkat edin. Akıllı ampul kullanılan evlerde biri duvardan anahtarı kapattığında ampul uygulamadan da kontrol edilemez hale gelir. Akıllı anahtar ise duvardan da uygulamadan da çalışır. Ev halkı içinde teknolojiyle arası iyi olmayanlar varsa bu fark günlük hayatı doğrudan etkiler.

Güvenlik ve gizlilik

Akıllı ev cihazları evinizin ağına bağlanır. Varsayılan şifresi değiştirilmemiş ya da yazılımı yıllardır güncellenmemiş bir cihaz ağdaki zayıf nokta olabilir. Uygulama hesabınızda güçlü bir şifre ve iki adımlı doğrulama kullanın. Mümkünse akıllı cihazları misafir ağına ya da ayrı bir ağa alın.

Kamera ve sesli asistan gibi cihazlar evin içinden görüntü ve ses toplar. Bu cihazların nereye konacağına ev halkıyla birlikte karar verin. Uygulamanın verileri nerede sakladığını ve kimlerin erişebildiğini ayarlardan kontrol edin. Evde yatak odası ve banyo gibi mahrem alanlara kamera koymayın; iç mekân kamerası kullanacaksanız evde biri varken kendiliğinden kapanan ya da lensini kapatan bir model seçmek ev halkının rahatsızlığını azaltır. Ortak hesap kullanmak yerine her ev üyesine ayrı kullanıcı tanımlamak da kimin ne yaptığını görmenizi sağlar.

Planlı büyüme

İlk cihazlar alışkanlığa dönüştükten sonra perde motoru, aydınlatma senaryoları, alarm ve kamera entegrasyonu gibi adımlar eklenir. Her yeni cihazı listenizdeki bir ihtiyaca bağlayın ve aynı ekosistemde kalın. Böylece birkaç yıl sonra da tek uygulamadan yönetilen, ev halkının rahatça kullandığı bir sistem elde edersiniz.

Desa Bilişim akıllı ev projelerinde önce tesisatı ve Wi-Fi kapsamasını inceler, ardından ihtiyaç listenize göre cihaz ve ekosistem önerir. Yeni binalarda kablolu altyapıyı inşaat aşamasında planlar.

Sık sorulanlar